حضور قوی شرکت‌ها و استارتاپ های هوش مصنوعی در اینوتکس ۲۰۲۶

به گزارش ستاد خبری اینوتکس ۲۰۲۶، مهدی الیاسی، دستیار عالی معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری، در حاشیه برگزاری نمایشگاه اینوتکس ۲۰۲۶ در گفتگو با خبرنگار ستاد نمایشگاه با اشاره به برگزاری این رویداد در کانتکست و شرایط خاص کشور در یک سال گذشته، اظهار داشت: با وجود اینکه می‌دانیم فضای اقتصادی، سیاسی و حتی روانی جامعه در شرایط مساعدی قرار ندارد، اما مشاهده نشاط و سرزندگی در میان جوانان، به‌ویژه در غرفه های استارتاپی، بسیار جالب توجه بود. شکل‌گیری شرکت‌های جدید و نوپا در این شرایط، به نظرم نماد تاب‌آوری است و نشان می‌دهد که می‌توان ادامه داد، رشد کرد و امید داشت که پس از عبور از این گردنه‌ها و شرایط سخت، اکوسیستمی زنده‌تر و بزرگ‌تر داشته باشیم.

سیر تحول پارادایم‌های فناوری از توسعه آموزش عالی تا اقتصاد دانش‌بنیان

وی با بررسی سیر تحولات فناوری در سه دهه گذشته، گفت: ما در این مدت چندین پارادایم شیک را تجربه کرده‌ایم؛ به این معنا که یک زمانی پس از جنگ، بحث‌های مربوط به توسعه آموزش عالی، رشد دانشگاه‌ها و تعداد دانشجویان مطرح بود. سپس به‌تدریج موضوع پارک‌های فناوری و کارآفرینی فناورانه مطرح شد. پس از آن، ستادهای توسعه فناوری در کشور شکل گرفتند؛ ما پیش از معاونت علمی، ستادهای نانو و بایو را داشتیم و سپس موضوعات شناختی مطرح شد. در نهایت، با جریان ستادهای توسعه فناوری، تمرکز کشور بر فناوری‌های آینده و جریان شرکت‌های دانش‌بنیان تقویت شد و در دهه گذشته نیز ظرفیت‌های ورود کشور به اقتصاد دانش‌بنیان رشد کرد.

ضرورت تحول به سمت مأموریت‌گرایی و پاسخ به مطالبه حاکمیت و جامعه

الیاسی ادامه داد: دکتر افشین معاون علمی رییس جمهور این ایده را مطرح کرده اند که ما باید از "تغییر پارادایم" به سمت "تحول و نو به نو شدن پارادایم‌ها" حرکت کنیم. در این راستا، جهت‌گیری مطرح‌شده درباره "مأموریت‌گرایی" (Mission-oriented) نقش بسیار مهمی دارد که اکنون در سطح جهان نیز یک موضوع مهم است. در واقع، مطالبه حاکمیت و جامعه از جریان دانش‌بنیان این است که با استفاده از این جثه بزرگی که در قالب شرکت‌های دانش‌بنیان، پارک‌ها، نخبگان و استارتاپ‌ها ایجاد شده، به حل مسائل واقعی کشور بپردازند؛ مسائلی نظیر حمل‌ونقل، انرژی، محیط زیست و موضوعات مختلف امنیت غذایی.

دستیار معاون علمی ریاست‌جمهوری در ادامه به بررسی پرداخت اکوسیستم نوآوری و فناوری در حوزه فناوری‌های نوظهور در نمایشگاه اینوتکس پرداخت و اظهار داشت: من امسال جریان هوش مصنوعی را در اینوتکس بهتر دیده‌ام و موضوعاتی نظیر دستیارهای هوش مصنوعی بسیار خوب هستند؛ اما در مقابل، وزن حوزه سلامت را نسبت به سال‌های قبل کمتر دیده‌ام و فکر می‌کنم بخش دانش‌بنیان و استارتاپ‌های سلامت باید بازی‌ها و نوآفرینی‌های جدیدی را شکل دهند. 

ضرورت همگرایی هوش مصنوعی با علوم شناختی و کوانتوم

وی در ادامه خاطرنشان کرد: در حوزه هوش مصنوعی، نیاز به همگرایی با علوم شناختی بسیار حیاتی است؛ چرا که بخشی مهم از پیشران هوش مصنوعی، علوم شناختی است و وقتی قرار است مدل‌ها (مانند LLM) مانند انسان فکر کنند، باید مدل‌های شناختی نیز رشد کنند.

نقش مهندسی و دانش‌بنیان در بازسازی صنایع کلان و اقتدار کشور

الیاسی در بخش پایانی سخنان خود، با تأکید بر جایگاه دانشگاهی خود، خاطرنشان کرد: باید تلاش کنیم این نوآفرینی را از زاویه مأموریت‌گرایی و نقش‌آفرینی در مسائل کشور دنبال کنیم. فناوری و مهندسی ایرانی در بازسازی سریع بخش فولاد در پساجنگ واقعاً اتفاق عجیبی را رقم زده است؛ به گونه‌ای که با توان مهندسی و دانش‌بنیان ایران، صنایع پتروشیمی و فولاد با سرعت در حال بازسازی هستند. این همان نقش مأموریت‌گرایی است که اکوسیستم نوآوری باید دنبال کند. این مأموریت‌ها لزوماً مأموریت‌های ملی و حاکمیتی نیستند، بلکه می‌توان از طریق حل مسائل در حوزه اقتصاد، جامعه یا در جهت تقویت اقتدار کشور، نقش‌آفرینی کرد.